Πατερικά Θρησκευτικά – Α’ τόμος: Βίβλος – Παλαιά Διαθήκη

Ἀφιερώνεται
Στὴν ὁσιακὴ μορφὴ τοῦ ἀειμνήστου καθηγουμένου τῆς Ἱ.Μ. Κωνσταμονίτου, Ἁγίου Ὄρους, Γέροντος Ἀγάθωνος (+2020), ἄξιου τέκνου τῆς μεγάλης καὶ ἁγίας ἱεραποστολικής μορφής, Ἐφραίμ Φιλοθεΐτου (+2019).

Πρόλογος

Κρατάτε στα χέρια σας τὸν πρῶτο ἀπὸ τοὺς ἔξι τόμους ποὺ θὰ ἐπιγράφονται «πατερικά Θρησκευτικά».

Αὐτὰ τὰ Θρησκευτικά φιλοδοξούν νὰ καλύψουν, στην Πατρίδα μας τὴν Ἑλλάδα καὶ στοὺς ὁμογενεῖς μας ἀνὰ τὸν κόσμο, ἕνα δυσαναπλήρωτο κενό. Έρχονται, σὲ μιὰ ἄστατη θρησκευτικά χρονική συγκυρία, νὰ συμβάλλουν στη διατήρηση τῆς πολύπαθης Ελληνορθόδοξης ταυτότητας, νὰ ἀντισταθοῦν στὴν ἀήθη περιφρόνηση τῶν ἠθικών μας ἀξιῶν, Ισχυροποιώντας τὴν ἐθνικὴ παιδεία καὶ τὴ συνοχὴ τοῦ γένους μας.

Λέγονται «πατερικά Θρησκευτικά», γιατί εἶναι ὁδηγοί μας οἱ θεοφόροι πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, ὅπως τὸ ἑπιτάσσει καὶ ὁ ΙΘ΄ κανόνας τῆς Πενθέκτης Οικουμενικής συνόδου:

«Εἰ γραφικός άνακινηθείη λόγος, μὴ ἄλλως τοῦτον ἐρμηνευέτωσαν, ἢ ὡς ἂν οἱ τῆς ἐκκλησίας φωστῆρες, καὶ διδάσκαλοι, διὰ τῶν οἰκείων συγγραμμάτων παρέθεντο».

Δηλ. ὅταν ἀναφερόμαστε σὲ ἀγιογραφικά θέματα, δὲν πρέπει νὰ τὰ κατανοούμε ὑποκειμενικά, ἀλλὰ ὅπως τὰ κατανόησαν καὶ τὰ ἐρμήνευσαν στὰ συγγράμματά τους οἱ φωτεινές μορφὲς τῶν πατέρων τῆς Ἐκκλησίας καὶ οἱ διδάσκαλοί της».

Ὁ πρῶτος τόμος τῶν «πατερικών Θρησκευτικών» ξεκινάει ἀπὸ τὴ Δημιουργία τοῦ κόσμου καὶ φθάνει μέχρι τὴν ἔλευση τοῦ Χριστοῦ ἐπὶ τῆς Γῆς.

Ὁ δεύτερος τόμος θὰ ἔχη σχέση μὲ τὴν ἔλευση τοῦ Χριστοῦ στη Γή. Στὸν τόμο αυτό θὰ συναντήσουμε ἱστορικά γεγονότα σχετικά μὲ τὴν πρώτη του παρουσία, τὴ διδασκαλία Του, τὰ θαύματά του, τὴ Σταύρωση, τὴν Ἀνάσταση καὶ τὴν Ἀνάληψή Του.

Ὁ τρίτος τόμος θὰ περιέχη τὴν πορεία τῆς Ὀρθόδοξης Εκκλησίας στην Οἰκουμένη. Ἡ μία, ἀγία, καθολικὴ καὶ Ἀποστολική Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία μας, ἔχοντας τὸ μοναδικό προνόμιο τῆς ἀδιάσπαστης Ἀποστολικής διαδοχής, ξεκινώντας ἀπὸ τὴν ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς στὰ Ἱεροσόλυμα φτάνει μέχρι τις μέρες μας, κρατώντας σφιχτά τὴν ἀποκαλυμμένη ἀλήθεια τοῦ Χριστοῦ, ἐν μέσῳ διαχρονικών δοκιμασιῶν καὶ αἱρέσεων.

Ὁ τέταρτος τόμος τῆς σειράς «πατερικά Θρησκευτικά» περιλαμβάνει βασικά θέματα Ὀρθόδοξης πίστης καὶ λατρείας.

Ὁ πέμπτος τόμος διαπραγματεύεται διαχρονικές αἱρέσεις τῆς Ιστορίας ποὺ ἀπείλησαν καὶ ἀπειλοῦν τὸν μέγα θησαυρὸ τῆς θεόπνευστης καὶ Ὀρθόδοξης διδασκαλίας μας. Θὰ περιλαμβάνη ἀκόμα ἀναφορὰ σὲ σύγχρονες γνωστές θρησκείες, σέκτες, ἀντιχριστιανικὲς ὀργανώσεις ἢ θρησκευτικές πρακτικές, οἱ ὁποῖες προφασιζόμενες «ἀνωτερότητα» καὶ δῆθεν οὐδετερότητα στοχεύουν στὴν ἄγρα Ὀρθόδοξων πιστῶν καὶ ἀλλοίωση τῆς Ὀρθόδοξης συνείδησής μας.

Τέλος ὁ τελευταίος τόμος θὰ περιλαμβάνει παλαιὰ καὶ σύγχρονα ἠθικὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα συναντούμε στην καθημερινότητά μας καὶ θὰ θέλαμε νὰ γνωρίζουμε πῶς αὐτὰ προσεγγίζονται ἀπὸ τὴν ἱστορικὴ Ὀρθόδοξη παράδοσή μας.

Θεωρούμε ἀκόμα ἀναγκαῖο νὰ σημειώσουμε ὅτι ἡ ἀρχική φιλοσοφία τῆς ἔκδοσης τῶν «Πατερικών Θρησκευτικών» ήταν νὰ δώσουμε στὴν ἐκλεκτὴ καὶ πολύτιμη ἑλληνικὴ νεολαία μιὰ Ὀρθόδοξη θρησκευτική πληρότητα, παρακάμπτοντας τὴ θρησκευτική παρακμὴ τῶν τελευταίων ἐτῶν, ποὺ ἔχει εἰσχωρήσει στὰ ἐγχειρίδια θρησκευτικών τοῦ Δημοτικού, τοῦ Γυμνασίου καὶ τοῦ Λυκείου. Ωστόσο διαπιστώθηκε, στὴν πράξη, ὅτι ἡ ἐνασχόληση μὲ Ὀρθόδοξα θέματα Πίστης δὲν ἀφορᾶ μόνο τὶς νεαρὲς ἡλικίες, ἀλλὰ τὸν κάθε Ὀρθόδοξο πιστό, ὅπως σημειώνεται καὶ σε ἐπιγραφὴ τοῦ ἐξωφύλλου.

Τὰ δοκίμια κάθε τεύχους ἔχουν ἐπιλεγεῖ γιὰ νὰ ἐνημερώσουν μὲ γλαφυρό τρόπο τὸ Ὀρθόδοξο κοινό, ὅπου γῆς, κυρίως γιὰ βασικά θρησκευτικά γεγονότα τῆς Πίστης μας, ἀλλὰ καὶ τῆς ἰστορικῆς ἐθνικῆς μας συνέχειας, ὅταν αὐτὰ συμπλέκονται μὲ τὴν ἐθνική μας ἱστορία. Εἶναι βαρύτατο χρέος τῶν μεγαλύτερων νὰ μεταφέρουν στις νεώτερες Ελληνορθόδοξες γενιὲς ἀνόθευτη τὴν ἱστορικὴ καὶ θρησκευτική μας πραγματικότητα.

Σὲ ὅλη τὴ σειρὰ τῶν «πατερικών Θρησκευτικών» ἀκολουθοῦμε τὴν ἱστορικὴ πολυτονικὴ γραφὴ καὶ ὀρθογραφία, γιατί θέλουμε νὰ φανερώσουμε τὴν ἀντίθεσή μας σὲ μιὰ αὐθαίρετη κυβερνητική καινοτομία τοῦ προηγούμενου αἰῶνα, ἡ ὁποία ἀδίκησε κατάφωρα τὴ γλωσσική μας ἱστορική ταυτότητα, ποὺ γιὰ μᾶς ἀποτελεῖ ἕναν ἀδιαπραγμάτευτο καὶ πολύτιμο ἐθνικὸ θησαυρό.

Εἰσαγωγή πρώτου τόμου

Τὰ θέματα ποὺ ἀναπτύσσονται στὸν τόμο αὐτὸ ἔχουν ἀντληθεῖ ἀπὸ τὰ 49 βιβλία τῆς Παλαιάς Διαθήκης καὶ μάλιστα ἀπὸ τὴν ἀρχαῖα καὶ πιὸ ἔγκυρη μετάφρασή της, ποὺ εἶναι ἡ μετάφραση τῶν Ἑβδομήκοντα (Ο΄). Τὴ μετάφραση αὐτὴ χρησιμοποεί στη λατρεία της μέχρι σήμερα ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία.

Σε κάθε θέμα της Παλαιάς Διαθήκης, ἀπὸ τὰ 65 ποὺ ἀναπτύσσονται, ὑπάρχει τὸ σχετικό δοκίμιο, ἐμπλουτισμένο μὲ ἐπιλεγμένο οπτικό καλλιτεχνικό υλικό, ἀπαραίτητο γιὰ τὴν καλλιτεχνική ἐμφάνιση τοῦ δοκιμίου. Πιστεύουμε ὅτι ἡ καλαισθησία προδιαθέτει θετικὰ τὸν ἀναγνώστη καὶ συμβάλλει εὐχάριστα στὴν ἐλκυστικότητα καὶ τὴν ἀποδοχή τῶν γραφομένων.

Μετὰ τὸ τέλος τοῦ κάθε δοκιμίου, καὶ ὅπου αὐτὸ εἶναι δυνατό, ὑπάρχει ἀντιπροσωπευτική πατερικὴ ἢ λατρευτικὴ ὑποστήριξη μὲ ἀρχαῖα κείμενα, τὰ ὁποῖα ἀποδίδονται ἐλεύθερα καὶ γλαφυρὰ στὴ νεοελληνική γλώσσα. Υπάρχουν ἐπίσης, ὅπου χρειάζεται, σχετικά ἁγιογραφικά κείμενα τὰ ὁποῖα καὶ αὐτὰ ἀποδίδονται, ἀπὸ τὸν συγγραφέα, στη δημοτική γλώσσα. Μὲ τὴν παράθεση αὐτή, κυρίως τῶν πατερικών, λατρευτικῶν καὶ ἀγιογραφικών κειμένων καὶ πηγών, ἀποφεύγουμε τὴν ὑποκειμενική, αἰρετικὴ καὶ προτεστάντικη θέαση τῆς Παράδοσής μας. Ὅλες οἱ πηγές μας συνοδεύονται ἀπὸ τις παραπομπές τους.

Κατανοούμε τὰ γεγονότα τῆς Πίστης καὶ τῆς Πατρίδας, ὅπως τὰ κατανοεί διαχρονικὰ τὸ γένος μας καὶ ὄχι ὅπως αὐτὰ παραποιούνται, διαστρέφονται καὶ ἀλλοιώνονται ἀπὸ κάποιους νεωτεριστές.

Κάπου – κάπου στα θέματα τῆς Παλαιάς Διαθήκης προστίθενται καὶ κάποιες πληροφορίες ποὺ θεωρούνται ἀπαραίτητες, γιὰ νὰ ἔχουμε μια σφαιρική γνώση τῶν ἱστορικῶν καὶ ἐπιστημονικών γεγονότων.

Κάτω ἀπὸ τὶς πηγές του κάθε θέματος σχεδόν πάντα ὑπάρχει μια δραστηριόττα, γιὰ νὰ μπορεῖ ὁ φιλότιμος ἀναγνώστης νὰ κάνει ἕναν ένδεικτικό ἔλεγχο κατά πόσο ἔχει ἀφομοιώσει τὰ ὅσα μελέτησε καὶ τί ἐπίσης πρέπει οπωσδήποτε νὰ συγκρατήση ἀπὸ τὴν ὕλη τοῦ θέματος.

Στὰ πρόσωπα ἢ τὰ ἱστορικά γεγονότα τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καὶ γενικά της Ἁγίας γραφῆς δὲν ἀκολουθοῦμε πρωθύστερη μέθοδο ἀναφορᾶς, ἀλλὰ ἀκολουθοῦμε τὴν εὐθύγραμμη καὶ διαδοχικὴ χρονικὴ σειρά, ὥστε νὰ μὴν ἐπέρχεται σύγχυση καὶ ἀταξία στὸν ἀναγνώστη.

Ἀκόμα προσπαθήσαμε στὸν παρόντα τόμο τῆς ἀνάπτυξης τῶν θεμάτων τῆς ἱερᾶς ἱστορίας τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης νὰ ἔχουν ὅλα, ὅσο αὐτό εἶναι δυνατό, τὴν ἴδια περίπου ἔκταση γιὰ νὰ μὴν παραβιάζεται η αἴσθηση τῆς συμμετρίας.

Συστήνουμε στὸν νέο, στον μεσήλικα ἢ στον ὑπερήλικα ἀναγνώστη νὰ ξεκινήσει ἀπὸ τὴν ἀρχὴ τὴ μελέτη τῶν θεμάτων τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Ἔτσι θὰ βιώση μιὰ πληρότητα κατανόησης τῶν γεγονότων τῶν π.Χ. χρόνων.

Να σημειώσουμε ότι στο τέλος κάθε τόμου ὑπάρχει ένα εὐρετήριο, τὸ ὁποῖο μπορεῖ νὰ δευκολύνη τὸν ἀναγνώστη στην ἐξεύρεση κάποιου ὀνόματος καὶ σὲ ποιές σελίδες γίνεται λόγος γιὰ τὸ ὄνομα αὐτό.

Φρονοῦμε ὅτι τόσο ὁ παρών τόμος, ὅσο καὶ οἱ ὑπόλοιποι πού, σὺν Θεῷ, θὰ ἀκολουθήσουν ἀπὸ τόν συγγραφέα θὰ εἶναι εὐχάριστοι γιὰ τοὺς ἀναγνώστες.

Εὐχόμαστε οἱ τόμοι αὐτοὶ νὰ ἀποδειχθούν πνευματικὰ ὠφέλιμοι γιὰ γονεῖς καὶ παιδιά. Οἱ γονεῖς μποροῦν νὰ διαβάζουν κάποιο κομμάτι ἀπὸ τὰ θέματα ἢ ὁλόκληρο τὸ θέμα καὶ μαζὶ μὲ τὰ παιδιά τους, ποὺ θὰ παρακολουθοῦν, νὰ τὰ σχολιάζουν.

Ἐπίσης μπορεῖ νὰ ἀποδειχθοῦν οἱ τόμοι αὐτοὶ πολύτιμος ὁδηγός γιὰ δασκάλους, γιὰ Θεολόγους καθηγητές, γιὰ κατηχητές, γιὰ Ιερωμένους, γιὰ μοναχούς, γιὰ κάθε Ὀρθόδοξο ἱεραπόστολο, ἀλλὰ καὶ γιὰ κάθε καλοπροαίρετο πολίτη ποὺ ἀγαπᾶ τὴν ἱστορία τοῦ γένους μας, καθὼς καὶ τὴν ἔγκυρη καὶ ἀξιόπιστη ενημέρωσή του σε ζητήματα Ὀρθόδοξης πίστης καὶ λατρείας.

Αριθμός σελίδων: 447